Jak uzyskać zwolnienie od kosztów sądowych?

Jednym ze składników kosztów niezbędnych dla dochodzenia praw i roszczeń na drodze postępowania sądowego są tzw. koszty sądowe, czyli koszty które zakładając sprawę lub później już w jej toku, musimy uiścić na rzecz Skarbu Państwa.

Zasady i tryb pobierania kosztów sądowych w sprawach cywilnych, zasady ich zwrotu, wysokość opłat sądowych w sprawach cywilnych, zasady zwalniania od kosztów sądowych oraz umarzania, rozkładania na raty i odraczania terminu zapłaty należności sądowych zostały uregulowane w ustawie z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. 2005 Nr 167 poz. 1398)

Wskazana ustawa reguluje, które pisma podlegają opłacie i jakiej wysokości jest to opłata. Zgodnie z art. 3 par. 2 ustawy opłacie podlegają w szczególności następujące pisma:

1) pozew i pozew wzajemny;

2) apelacja i zażalenie;

3) skarga kasacyjna i skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

orzeczenia;

4) sprzeciw od wyroku zaocznego;

5) zarzuty od nakazu zapłaty;

6) interwencja główna i uboczna;

7) wniosek:

a) o wszczęcie postępowania nieprocesowego,

b) o ogłoszenie upadłości,

c) o wpis i wykreślenie w księdze wieczystej,

d) o wpis w Krajowym Rejestrze Sądowym i w rejestrze zastawów oraz

o zmianę i wykreślenie tych wpisów;

8) skarga:

a) o wznowienie postępowania,

b) o uchylenie wyroku sądu polubownego,

c) na orzeczenie referendarza sądowego,

d) na czynności komornika;

Opłaty wynikające z powołanej ustawy nie mogą jednak stanowić bariery dla zainicjowania postępowania w celu w dochodzenia słusznego i zasadnego roszczenia. Zatem w sytuacji, w której nie jesteśmy w stanie pokryć kosztów sądowych, a to z uwagi na trudną sytuację rodzinną i majątkową Ustawodawca daje nam możliwość ubiegania się o zwolnienie z obowiązku ponoszenia tych opłat. Zgodnie z art. 102 par. 1 ustawy zwolnienia od kosztów sądowych może się domagać osoba, która złoży oświadczenie, z którego wynika, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

W tym celu należy złożyć wniosek o zwolnienie od kosztów z krótkim uzasadnieniem naszej aktualnej sytuacji życiowej (rodzinną, finansową, zdrowotną). Ponadto do wniosku należy dołączyć oświadczenie obejmujące szczegółowe dane o naszym stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania.

Oświadczenie to jest składane według określonego wzoru, a informacje przez nas poddawane podlegają stosownej ocenie sądu, dlatego też gdyby sąd powziął wątpliwości co do prawdziwości zawartych w oświadczeniu informacji, może zarządzić stosowne dochodzenie, a stronę, która uzyskała zwolnienie od kosztów sądowych na podstawie świadomego podania nieprawdziwych okoliczności, skazać na grzywnę w wysokości do 1000 złotych, nałożyć obowiązek uiszczenia wszystkich opłaty od których strona była zwolniona oraz nakazać jej pokryć obciążające ją wydatki.

Wzór oświadczenia można pobrać ze strony Ministerstwa Sprawiedliwości:

OŚWIADCZENIE

Istotnym jest, że w sytuacji gdyby sąd nie uwzględnił wniosku o zwolnienie od kosztów, przysługuje Państwu możliwość zaskarżenia takiego rozstrzygnięcia.  W tym celu należy w terminie 7 dni od doręczenia postanowienia odmawiającego zwolnienia złożyć stosowne zażalenie, które nie podlega opłacie.

W przypadku pytań lub wątpliwości dotyczących wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, sposobu prawidłowego wypełnienia oświadczenia, bądź też przygotowania zażalenia na postanowienie odmawiające zwolnienia, zapraszamy do kontaktu z adwokatami naszej Kancelarii.

Adwokat Krzysztof Gawęcki

503-766-917